De slider is niet ingesteld bij de opties. Stel deze nu in

Waarom gaat het niet over human skills?

Waarom gaat het niet over human skills?

De Omgevingswet vraagt om nieuwe competenties van ambtenaren, zoals verbinden en bemiddelen. Toch gaat het in de discussie over de wet nauwelijks over zulke human skills. Worden ambtenaren opnieuw voor de leeuwen gegooid?

De Omgevingswet moet de regels voor ruimtelijke ontwikkeling vereenvoudigen, zodat het straks bijvoorbeeld makkelijker is om bouwprojecten te starten. Discussies over invoering en uitstel richten zich momenteel vooral op de juridische kluwen en de IT.

Weinig zorgen hebben is naïef

Het langetermijnprobleem is echter van een totaal andere orde: de Omgevingswet vraagt om hele nieuwe competenties van ambtenaren. Waar ze eerst op werden afgerekend – namelijk het uitvoeren van regels – daar krijgen ze straks juist de ruimte. Ik vind het naïef dat daar zo weinig zorgen over zijn.

Van regels uitvoeren…

Decennialang hebben ambtenaren regels moeten toepassen. Ze maken besluiten over aanvragen uit de samenleving op basis van regels. Daarmee kwamen ze tot een afweging. Dat is – hoe je het wendt of keert – de huidige werkwijze bij de overgrote meerderheid van gemeenten.

Het doel van de Omgevingswet is echter om de inrichting van de openbare ruimte juist tot stand te laten komen op basis van de principes van de participatiesamenleving.

Niet de beleidsambtenaar of de gezagsdrager beslist, maar de ambtenaar en belanghebbenden komen, binnen gestelde kaders, sámen tot oplossingen die waarschijnlijk effectiever en goedkoper zijn. En waar meer draagvlak voor is bij belanghebbenden.

… naar verbinden en bemiddelen

Ambtenaren krijgen dus een hele andere rol. Ze worden coördinatoren en bemiddelaars. Verbinders die creatieve oplossingen zoeken. Dat zijn sowieso de rollen van de toekomst, niet alleen in gemeenteland. Nastrevenswaardige rollen waarbij je veel meer dan als ‘toetser’ je human skills toepast.

Huidig gevraagd gedrag

  • Gesloten vragen
  • Checklists afwerken
  • Regels centraal
  • Ambtelijke organisatie besluit
  • Kolom centraal
  • Aanvraag planologie

Toekomstig gevraagd gedrag

  • Open vragen
  • Nieuwsgierigheid tonen, onderzoeken, verkennen
  • Belangen en verlangen centraal
  • Stakeholders besluiten samen
  • Integraliteit centraal
  • Uitnodiging planologie

Start nu met human skills

Ja, er zijn veel juridische bezwaren tegen de Omgevingswet. Maar ik ben groot voorstander van de intentie. Het past bij mijn geloof dat als mensen ruimte en verantwoordelijkheid krijgen, ze daar goed mee om kunnen gaan. Het is echter een illusie dat al die mensen direct hun nieuwe rollen kunnen ontwikkelen en uitvoeren.

Er ligt dus een enorme ontwikkelopgave voor gemeenten.

De aandacht die er nu is voor IT en de juridische kant moet er ook komen voor de human skills. Start zo snel mogelijk met het ontwikkelen en coachen van ambtenaren. Zodat ze niet – net als bij de decentralisatie van de jeugdzorg – voor de leeuwen worden gegooid, maar goed toegerust kunnen beginnen aan een prachtige klus.

Door: Paul Hoogstraten

Verder lezen?

Zo selecteer je juist nu de beste mensen
40 uur thuiswerken? Onmogelijk
Goede mensen nog beter maken

Terug naar overzicht


© 2016 Lagerweij. Alle rechten voorbehouden. NIP-geregistreerd | Disclaimer | Privacy statement | Algemene voorwaarden | Contact | Ontwerp: koeweidenpostma| Realisatie: Webton